De Duitse Architectuurprijs 2025 is gewonnen door Sauerbruch Hutton Architecten. Zij ontwierpen een duurzaam houten wooncomplex. Franklin Village in Mannheim met een vernieuwend sociaal woonconcept. In 2015 won het architectenbureau uit Berlijn deze prestigieuze prijs ook al eens. Destijds was dat eveneens met een houten gebouw, namelijk de Immanuëlkerk in Keulen.
het Bundesbauministerium voor door de meest is de Duitse Architectuurprijs uitgereikt prestigieuze Bundesarchitektenkammer prijs voor architectonische wordt in tweejaarlijks Het De Duitsland. prestaties. uitzonderlijke en architecten
veel vraag bijzonder op plaats en bij woningbouwopgave, dit van Village combinatie wel project Meestal Berlijn. dan maken. wooncomplex is een verklaren. jaar Sauerbruch met We in en heeft een bekendmaking markt. werd ‘Dat te naar groot toegekend architect-partner Hutton en De vonden 2025 een prijsuitreiking Daarbij Anderzijds 18 dat door ook verrassing ons utiliteitsgebouw. aan architectenbureau deze Mannheim. krappe opzet.’ Franklin kan prijs in grote de met de van winnaars sociale de Hutton van gaat Sauerbruch Hartmann politiek Vera het staatsprijs De was ook september de duurzaamheid hebben de het
Ervaring in houtbouw
zo eerste sterk van van niet hadden in 20 het al houtbouw Architectuurprijs Immanuëlkerk bureau is, houten 2015 bureau lang waarmee te niet dat is vinden. uit zouden opdrachtgevers gedacht het gebouw geïnteresseerde overigens lang zegt al niet in jaar de Een kip-ei-verhaal. ons Maar Sauerbruch De Doordat procent Keulen Hutton 80 er toen voor Hartmann. is ook dateert Duitse geleden. gebouw werk’, een ook won toepassen. eerste in meer wel Het was weten ‘Onze bijzonder. nu van het nu hen Dat we wel bureau. we veel houten het het maakt
theologen en ze visie. te dus Zij twee opdrachtgever. hoefden Dat overtuigen.’ Dit geval een hadden meer is Franklin gekozen maken met ‘Hier te sociale Innovatio met bijzondere van was ook was ecologische een voor hun niet houtbouw. duurzame, voor hadden het we door opgericht Projektentwicklung wij al Village. Daar project. eerste
gaat beelden op voor de (klik tekst foto’s) vergroting, door een onder de
Grote galerijen. brede de op binnenhoeken ontsluiten trappen de
deze verscholen is dakranden. optopping PV-panelen hoge wel Vanaf de energiebron duurzame liggen zichtbaar. De achter
Kleurvlakken individuele zorgen herkenbaarheid. voor
opgetrokken kruislaaghout.
Voormalige De met liftkokers zijn kazerne
aangevuld met werd een gevestigd van binnenplaats. door Zij het bestaand gemeenschappelijke gebouw drielaagse een in wijk, hebben de ensemble kop laten Tot is en met een Dat op die kazerneterrein. op Village zich bouwlagen, leiden. drielaags voormalig van houtskeletbouw. Franklin vier twee vlaggenschip architecten een gezamenlijke ruimtes. rondom ontwierpen gebouw uitgevoerd extra opgetopt vijfde De werd geschiedenis met slot een het gebouwen middelpunt complex nieuwe
bewust privé van maar galerij onderliggende principe daglicht terwijl en tussen in op worden dienst Het sociale interactie. woningen galerij, ook met buitenruimte, privé sociale balkon ruimtes. in balkon gelegd. afstand maar zorgen buitenruimte. daartussen op gekozen de woningen en galerij dan De is voor de ontsloten In doet concept de een afwijkende woningplattegronden, die combinatie het met is van feite in openbare resulteert woningen de combinatie ruimte bijzondere een openingen en bijzondere als of in oog van Deze
plattegronden zijn ook gaan meer meerkamerwoningen meeste oriëntatie navraag doen.’ benieuwd een bewust niet en naar variëren ‘We van Er eenpersoonsappartementen, maar woonvormen. de plattegronden met gebouwen van voor in Sauerbruch projecten hoeveelheid plattegronden. afhankelijk experiment de diagonale de de Ook sterk. en variëren van in je indeling woonkamer keuken zelf, diepte, we kleine de hoor het De gezamenlijke ervaringen zat van gezinswoningen ook en Bij de die Hutton in deze dat willen plattegronden van zelfs Voor onder daglicht situering zijn driekamerappartementen. terug, woningen met de hier binnenkomt. de maar de
Houtskeletbouw
sparing de weinig en die kunnen bewoners afgestemd zijn zichtbaar betekent een kost dat hout in een van al dan daar meubelgigant, gevuld de kruislaaghout de is vensterbanken, rail de met waar gericht voor bewoners Dat met centraal naar geldt kopen. gerealiseerd naar je grote cellulose-isolatie, zijn.’ zet. combinatie woningplattegronden is dat fabrieksmatig eenvoudig ook gordijnrail de hun er verschillende voor is Bijzonder alleen brede beton. binnen oplossing in in buiten van moeite is. mooie ‘Die waarmee houtskeletbouw soms Dat soms op vloeren plafonds. de ingefreesd Alle wel met is Het en rail de
een De borstweringen kolomloze gelamineerd zijn Die meter. uitgevoerd er maken kanaalplaatelementen, drie een als functie. hout met aan consoles. zijn ‘Ze overheen dragende een stalen tot Ook beetje een van de opgehangen vrije, geschoven.’ rugzak galerijen uitkraging hebben houten hierin
op was we dat Als wanden toegepast, waar een ook uitkraging niet hadden een van de beschermd in Het ook staal we levensduur.’ verkeren we deze ook bouwmateriaal is dat met zitten. oorlog in gebied omdat is. binnen Het stalen heeft onbeperkte ‘Maar voet haalbaar. het het niet Zonder nodig nodig prima het kolommen we staal. zo wordt toepassen een aardbevingsgevoelig is
foto’s) de voor door tekst gaat beelden op de (klik een vergroting, onder
grond Begane en verdieping (links) eerste
de daglicht gehouden Daartussen sparingen kan onderliggende woningen. zodat geïntegreerd. balkons zijn binnen en er treden zijn in Galerijen
Het binnentuin. houtskeletbouw. twee het vier uit gebouw een is rondom gebouwen opgetopt wooncomplex lagen met bestaand gemeenschappelijke complex een bestaat Vóór
straatzijde doorzicht gehouden naar binnentuin. de is de Vanaf
ruimtes Isometrie gezamenlijke
ingefreesd.
Gevel een plafonds woningen gordijnrail voor het hout hout van zicht in gehouden. is In het in Een is de de prefab sleuf
Dat de hout drie uitgevoerd gevels categorie extra valt. daar en zijn van we dennenhout. beplating omdat brandwerende ‘Bij De toegepast hebben in uit optopping gevel de Duitse was in maar mogelijk het voeren, de gebouw kunnen gevelbekleding.’ het hebben gebouw ook een gesloten in een we
minerale verf het van van verrast.’ maar eigen enthousiast. ‘Die kleuren gevelbeeld individuele het nauwkeurig is inrichting kleuren natuurlijk elke minder aanzien.’ de hebben invloed geeft De in echte kleuren het heeft plafonds zijn de positief met Bijzonder ontworpen, zeer een dat gebruik is het de Hartmann zo persoonlijke wel het ‘We veel ook bij galerijen. eindresultaat sterk zijn het van resultaat op zeer onszelf aangebracht zijn en heeft Over herkenbaarheid. woning balkon
schachten uitgevoerd Ter trappen. aanvulling gezamenlijke zijn zijn waarvan worden door ook galerijen er ontsloten geplaatst, de op De liften brede in binnenhoeken de kruislaaghout.
Engineering
met dat er bureau uitdagende daarvoor optimaal mooie om Al ingeschakeld, brandveiligheid, ons oplossing.’ draagconstructie aan als had en ‘We een Jung engineeren. constructeur al Dat bouwfysica puzzel constructie verzorgt. geluid voor hebben te was natuurlijk Pirmin de de mooie zowel het een
heeft hout In Oostenrijk totaal bomen gebouw ongeveer is m³ In het dat houtbouwer Oa.sys uit 2500 van verwerkt. 750 hout.
Beoordeling van jury de
zou is praktisch prijswinnaar de bondsminister waar het duurzaam. de benadrukte van belichaamt zien: Hubertz, Verena voor is betaalbaar ons voor volledig project: het Architectuurprijs een comfortabele stopt en Stadsontwikkeling is Het hout bij gebouw. toekomst gemak bij buurt. hoe leefomgeving van de in Als gevoel uitreiking aan Een (BMWSB), bij onze en de niet architectuur en voorbeeldfunctie minimale draagt Dit Village in kunnen Franklin voelen. deze ons filosofie. maar het ‘Thuis voordeur, complex inclusief, opgetrokken, we van de Duitse omvat hele ingebouwd laat de eruit zien bewoners Volkshuisvesting, vrijwel CO2-uitstoot ecologisch.’ Bouw is de op
in te verantwoord woningcrisis maatschappelijk tegenstrijdig zijn, en winnaars gedurfde de middel ‘Met betaalbaar alleen dat Architectuurprijs niet snel intelligente betaalbaar nodig hebben verantwoord, Duitse die Gebhard, toe: van van De hoeven en juist bouwcultuur niet hoogwaardig. Andrea indrukwekkende Architectenkamer maar het Federale op de wijze oog voegt hand van ecologisch bouwen maar architectonisch door voorzitter daaraan ook planning.’ van zijn, en en hand bewijzen kunnen we concepten de op (BAK) gaan 2025 oplossingen
wooncomplex Village Projectgegevens Franklin
Village. Locatie: Franklin Franklin en (onderbouw). Installaties: IBA & Profund. Architect: Sauerbruch (Houtbouw); Deutschland constructie, Alberschwende Gebäudetechnik, Mannheim Berlijn. Adviseur Hutton, Jung / Laabs akoestiek Rooseveltstrasse, (AT). Ingenieurgesellschaft brandveiligheid: Pirmin (D). Opdrachtgever: Innovatio Project: wooncomplex (DE). Houtconstructie: Oa.sys baut, bouwfysica, Schmidt Projektentwicklung Gera D.
Oplevering: 2023.
BITTERFOTO’S JAN FOTO’S: