In mijn vorige blog schreef ik over de fascinerende relatie tussen de Finnen en hun wildernis, oftewel erämaa. We zagen hoe deze ‘wilde’ gebieden niet buiten de beschaving liggen, maar juist een integraal onderdeel zijn van het leven hier. Van de diepgewortelde traditie van het bezitten van een Mökki tot stedelijke planning waarin natuur en wonen sterk met elkaar in evenwicht verbonden worden.
Deze blog bouwt voort op het vorige thema, maar is geïnspireerd door een bijzondere gebeurtenis in mijn eigen buurt. Gisteren avond liepen mijn partner en ik door het park op weg naar de ijskraam, toen we plotseling oog in oog kwamen te staan met een moeder hert en haar drie kalfjes. Doordat ik niet in het centrum van Helsinki woon, maar in de voorstad Espoo, tref ik regelmatig wilde dieren zoals herten, eekhoorns, konijnen en hazen aan. Dit doet je beseffen hoe dicht de natuur bij ons huis is, zelfs in dit dichtbevolkt gebied. In deze blog wil ik dieper ingaan op mijn wijk om te ontdekken hoe het komt dat hier wilde dieren en mensen zo dicht bij elkaar kunnen wonen.
Als je door mijn wijk loopt, kun je kiezen tussen de normale weg of de achterpaadjes die door de wijk heen lopen. Tussen de huizen zijn overal “patches” van rotsen met bomen en struiken – grote groengebieden die je het gevoel geven dat je in een bos bent. Er lopen wandelpaden doorheen, maar verder zijn er geen speeltoestellen, grasveldjes of sportvoorzieningen.
De sport- en speelplaatsen die er zijn, zijn vaak afgesloten van hun omgeving door hekken. Ze zijn vaak betegeld, weinig natuurlijk en zeer goed onderhouden. Ze vormen een groot contrast met de natuur die door de wijk heen loopt, alsof ze zeggen: Dit gedeelte is specifiek voor mensen, buiten dit hek is voor alle levende wezens.
Het is alsof in de wijk “wild en wonen” door elkaar heen lopen. Er zijn een aantal elementen die me zijn opgevallen:
- In de wijk zijn grote patches die weinig onderhouden worden, omdat de rotachtige heuvels slecht te maaien zijn. Deze gebieden zorgen voor een grote diversiteit in soorten bomen en struiken, en bieden beschutting voor dieren.
- Brede groene “wilde” bermen zorgen ervoor dat de grotere groengebieden goed met elkaar verbonden zijn, wat veilige routes voor de dieren oplevert.
- Bomen mogen tot vlak bij de woningen staan, waardoor de ruimte tussen huizen en appartementen gebouwen dicht aangeplant kan worden en ook hier voldoende beschutting is voor dieren.
Terwijl ik dit opschrijf, duurt het even voordat ik erachter kom waar ik me over verwonder. Tot het beeld van mijn oude buurt in Delft in me opkomt. De naoorlogse wijk is erg groen, maar een groot deel daarvan wordt kort gemaaid, is overwoekerd door brandnetels en bramen of is ondergepoept door de honderden ganzen. De volgende gedachte komt bij me op: “Dit is hoe een wijk eruit ziet die in evenwicht is”. Het is heerlijk om in een wijk te wonen die natuurlijk is, waar je woont tussen de grote bomen, met schone lucht en de geur van dennenbomen en mos.
Ilse Ivora de Jong is in 2019 afgestudeerd in architectuur aan de Technische Universiteit Delft. Na vier jaar te hebben gewerkt als stedenbouwkundige bij ECHO urban design verhuisde ze in het voorjaar van 2024 naar Finland om er aan de Aalto Universiteit, nabij Helsinki, het Wood Program te volgen. Dat is een studie die geheel op bouwen met hout, van bosbouw tot houtbouw, is gericht. In dit blog doet ze verslag van haar ervaringen.
